Nazwę Łysa Góra nosi w Polsce kilka szczytów, ale ten w Beskidzie Niskim wyróżnia się dwoma wierzchołkami, rezerwatem buczyny i śladami dwóch wojen światowych. Choć mierzy zaledwie 641 metrów, należy do Korony Beskidu Niskiego i kusi wędrowców ciszą bez tłumów. Czym dokładnie jest ta góra i co warto o niej wiedzieć przed wyjściem na szlak?
Przeczytaj także:
- Beskid Niski – gdzie szukać agroturystyki z wyżywieniem?
- Jakie noclegi w domkach można znaleźć w Beskidzie Niskim?
- Noclegi na imprezy integracyjne w Beskidzie Niskim
Gdzie leży Łysa Góra w Beskidzie Niskim?
Łysa Góra wznosi się w zachodniej części Beskidu Niskiego, w paśmie Beskidu Dukielskiego. Szczyt leży nad prawym brzegiem Wisłoki, na grzbiecie ciągnącym się między Grzywacką Górą a szczytem Polana. U jego północnych podnóży rozłożyła się wieś o tej samej nazwie, Łysa Góra. Całe pasmo wypełnia przestrzeń między dolinami Wisłoki i Iwli, z dala od większych miejscowości.
Najbliżej startuje się tu z Nowego Żmigrodu albo z niewielkiej wsi Kąty. Okolica pozostaje cicha i mało uczęszczana, więc na szlaku rzadko spotkasz tłumy znane z popularniejszych gór. Dojazd najwygodniej zaplanować własnym autem, bo komunikacja publiczna dociera tu rzadko. Taka lokalizacja sprzyja spokojnemu wypoczynkowi i wędrówce we własnym tempie.
Co wyróżnia szczyt Łysej Góry?
Łysa Góra mierzy 641 metrów nad poziomem morza i należy do Korony Beskidu Niskiego. Szczyt ma dwie kulminacje oddalone od siebie o około pół kilometra. Wierzchołek zachodni sięga wspomnianych 641 metrów, a wschodni 628 metrów. Taki dwugarbny profil odróżnia tę górę od pojedynczych, kopulastych szczytów w okolicy.
Mimo niewielkiej wysokości podejście potrafi dać w kość, bo niektóre odcinki prowadzą stromo przez las. Wierzchołek w dużej mierze porasta drzewostan, więc rozległych panoram szukaj raczej na okolicznych polanach. Dla wielu turystów wartością samą w sobie pozostaje tu cisza i kontakt z dziką buczyną. Aktywny wypoczynek na takim szlaku łączy umiarkowany wysiłek z poczuciem prawdziwego odludzia.
Jakie ślady historii kryje Łysa Góra?
Łysa Góra nosi wyraźne piętno dwóch wojen światowych. Blisko szczytu zachowały się ślady niemieckich okopów z czasów II wojny światowej, świadectwo ciężkich walk o przełęcze Beskidu Niskiego. W okolicy znajduje się również cmentarz z I wojny światowej, jakich w całym regionie rozsiano setki. Wędrówka tutaj zamienia się więc w lekcję historii prowadzoną wprost w terenie.
Na północnych stokach, nad wsią Łysa Góra, stoi Wilcza Kapliczka. To skromny, lokalny zabytek, który dodaje wędrówce kulturowego rysu. Cały region zresztą splata przyrodę z pamięcią o dawnych mieszkańcach i toczonych tu bitwach. Połączenie spokojnego lasu z takimi pamiątkami nadaje wyprawie na Łysą Górę szczególny nastrój.
Co chroni rezerwat przyrody Łysa Góra?
Tuż przy wierzchołku rozciąga się rezerwat przyrody Łysa Góra. Chroni on fragment dobrze zachowanej buczyny karpackiej, jednego z najcenniejszych typów lasu w polskich górach. Stare buki tworzą tu zwarty, cienisty drzewostan, pod którym rozwija się bogate runo. Rezerwat zachowuje też cenne gatunki flory i fauny związane z naturalnym lasem.
Spacer przez taki las daje wytchnienie inne niż otwarte, słoneczne granie. Latem panuje tu przyjemny chłód, jesienią buki przebarwiają się na złoto i miedź, a zimą gałęzie pokrywa szron. Ruch turystyczny pozostaje niewielki, więc łatwo usłyszeć ptaki i szum drzew zamiast gwaru. Dla miłośników przyrody rezerwat sam w sobie wystarcza za powód do wędrówki.
Jak wejść na Łysą Górę?
Najpopularniejsze podejście zaczyna się w Nowym Żmigrodzie i prowadzi zielonym szlakiem prosto przez szczyt. Trasa rusza drogą asfaltową, a na końcu zabudowań skręca ostro w stromą drogę leśną. Po minięciu tablicy rezerwatu Łysa Góra dojdziesz do wierzchołka na wysokości 641 metrów. Odcinek jest krótki, lecz początkowa stromizna wymaga porządnych butów i odrobiny kondycji.
Drugą opcją jest dłuższa wędrówka z Kątów przez Górę Grzywacką. Z wysokości około trzystu metrów w Kątach podejdziesz najpierw na Grzywacką Górę, mijając bezimienną kulminację, a potem zielonym i czerwonym szlakiem dotrzesz na Łysą Górę. Wierzchołek figuruje na liście Korony Beskidu Niskiego, więc chętnie odwiedzają go zdobywcy tej odznaki. Całość spokojnie zmieścisz w jednodniowym wypadzie, zostawiając czas na aktywny wypoczynek i odpoczynek na polanie.
Jak nie pomylić Łysej Góry z innymi szczytami?
Nazwa Łysa Góra pojawia się w Polsce wielokrotnie i łatwo o pomyłkę. Najbardziej znana to Łysa Góra w Górach Świętokrzyskich, czyli Święty Krzyż, słynący z klasztoru, gołoborzy i pogańskiego wału. Tuż za granicą leży czeska Lysá hora w Beskidzie Śląsko-Morawskim, najwyższy szczyt tego pasma o wysokości 1324 metrów. Beskidzka Łysa Góra przy 641 metrach pozostaje od nich znacznie skromniejsza i cichsza.
Przed wyjazdem warto więc upewnić się, którą Łysą Górę masz na myśli. Wpisując nazwę w wyszukiwarkę, dodaj określenie Beskid Niski albo Beskid Dukielski, żeby trafić na właściwy szczyt. Pomyłka potrafi skierować Cię o kilkaset kilometrów dalej, do innego pasma czy nawet kraju. Ta konkretna Łysa Góra leży na grzbiecie między Grzywacką Górą a Polaną, nad Wisłoką.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Ile metrów ma Łysa Góra w Beskidzie Niskim?
Wierzchołek zachodni sięga 641 metrów, a wschodni 628 metrów nad poziomem morza.
Gdzie dokładnie leży Łysa Góra?
W paśmie Beskidu Dukielskiego, nad prawym brzegiem Wisłoki, na grzbiecie między Grzywacką Górą a Polaną.
Skąd najlepiej wejść na szczyt?
Najpopularniejszy jest zielony szlak z Nowego Żmigrodu prowadzący przez wierzchołek. Dłuższą trasę poprowadzisz z Kątów przez Górę Grzywacką.
Co ciekawego można zobaczyć na Łysej Górze?
Ślady niemieckich okopów z II wojny światowej, rezerwat buczyny karpackiej oraz Wilczą Kapliczkę na północnych stokach.
Czy to ta sama Łysa Góra co Święty Krzyż?
Nie. Święty Krzyż leży w Górach Świętokrzyskich, a beskidzka Łysa Góra (641 m) znajduje się w Beskidzie Dukielskim.
